Blog Polskiego Instytutu NLP

Dzisiejszy tytuł wpisu oddaje to o czym chcę dziś napisać. Jednak zacznę od początku. Spójrz proszę na poniższy obrazek.

Obraz został namalowany prawie 20 lat temu przez NIEWIDOMEGO OD URODZENIA artystę tureckiego - Eşref Armağan. Ten i wiele innych obrazów jakie tworzy Esref Armagan wskazują na o wiele większe możliwości ludzkiego mózgu niż sie to powszechnie uważa. Zastanówmy się chwilę jak to możliwe, że osoba która nie widziała kolorów, kształtów, persepktywy może je jednak  odwzorować w sposób, który jest oczywisty dla osób widzących. Oczywiście, nie przez pryzmat procesów neurofizjologicznych w pracy mózgu. Te również są badane i jest to temat na osobny wpis. Będziemy mogli się przyjrzeć - a może należałoby powiedzieć  dotknąć, towarzyszących jego twórczości założeń, przekonań i strategii działania. Warto tutaj przypomnieć, iż jest to wynik pracy osoby, która od urodzenia jest ślepa. Pamiętajmy zatem, jakie temu towarzyszą przekonania o swoich możliwościach i umiejętnościach. Szczególnie związanych z takim rodzajem aktywności jak malowanie i rysowanie.

Pierwsze co nasunęło mi sie na myśl, gdy dowiedziałem się o tym co robi Armagan, to skojarzenie, ze znanym mechanizmem działania ludzkiego mózgu - synestezja zmysłowa. Zjawiska synestezji doświadczamy wtedy, gdy odbierane bodźce charakterystyczne dla jednego zmysłu np. wzroku wywołują reakcje związane z innym zmysłem np. dźwiękiem lub odczuciem. Może to być również połączenie doświadczeń w ramach jednego zmysłu np. percepcji wzrokowej. Osoby widzące ciąg cyfr i doświadczające synestezji opisują je również za pomocą kolorów. Z kolei wśród muzyków znany jest termin “barwne słyszenie”, czyli widzenie kolorów podczas słuchania dźwięków lub odwrotnie. W takim razie być może mamy tutaj do czynienia właśnie z takim połączeniem dwóch rodzajów percepcji zmysłowej. Wykorzystanie dotyku w celu stworzenia w myślach wyobrażenia tego co “widzi za pomocą dłoni” a co normalnie jest odbierane za pomocą wzroku. Mówią NLP-owsko następuje połączenie dwóch reprezentacji zmysłowych wzrokowej i dotykowej (kinestetycznej). Gdzie dotyk stanowi źródło informacji dla przestrzennego ‘wyobrażenia’ sobie poznawanego obiektu.

Zapoznając się bliżej ze strategią w jaki sposób artysta maluje, znajdziemy potwierdzenie, że mamy tu do czynienia z  taką właśnie  elastycznością mózgu. Strategia i sposób tworzenia rysunku została świetnie pokazana w reklamie firmy Volvo, która zaprosiła do siebie tureckiego artystę. Poproszono go, aby narysował nowy model auta tego producenta. Został mu  również  poświęcony program na kanale Discovery, gdzie jest pokazany inny przykład tego jak powstaje rysunek Armagan’a.

W tym krótkim bo niespełna 5 minutowym spocie reklamowym można zobaczyć kluczowe kroki strategii rysowania  Esrefa Armagan’a. Nawiązując do wpisu Benka nt. jak można używać NLP do analizy filmu, podobnie tutaj możemy zobaczyć kroki EFEKTYWNEJ strategii działania. Sposoby poradzenia sobie z ograniczeniami jakie spotkał ‘niewidomy artysta’. Wystarczy wymienić tylko kilka takich NIEMOŻLIWYCH ograniczeń:

• jak rozróżniać kolory na obrazie?
• jak zapamiętać i rozpoznawać kontury elementów obrazu?
• jak nie mieszać różnych kolorów ze sobą?
• jak malować pędzlem nie widząc koloru?

Przekonania: Ok 2:00 minuta filmu. “Nie chciałem zostać artystą. Chciałem  nauczyć się (zdobyć wiedzę) o otaczającym mnie świecie.”

Krok 1: Od 2:15 minuty - widzimy jak artysta poznaje obiekt malowania za pomocą dotyku. Towarzyszy temu tworzenie wewnętrznego wyobrażenia poznawanego obiektu. Przejście od zmysłu dotyku do wewnętrznego wyobrażenia.

Krok 2: Od 2:30 do 3:00 minuty - rysowanie z pomocą palców i dotyku UMOŻLIWIA kontrolę położenia końcówki ołówka. Ręce i palce ręki służą tutaj jako swego rodzaju narzędzie zmysłu kontrolujące ołówek, którym rysuje. [zamknięcie pętli zwrotnej - dotyk dostarcza informacji zamiast oczu].

Przekonanie: “Odczuwanie/odbieranie świata za pomocą dotyku … … kompletnie zlikwidowało moją ślepotę. To TAK, JAKBYM widział świat jak inni.” - Przeformułowanie postrzegania swojej ‘ślepoty’.

Krok 3:  Od 3:15 - etap malowania. Używa szpachli to narysowania konturów (dotyk). Ułatwia to potem wypełnianie kolorami obrazu.

Krok 4: Od 3:40 - Maluje palcami a nie pędzlem. Pędzel UNIEMOŻLIWIA czucie koloru. Każdy kolor nakłada osobno i suszy suszarką. Dzięki temu kolory się nie rozmazują i nie mieszają.

Oczywiście jest to bardzo skrócony opis strategii rysowania. Nie uwzględnia wielu równie istotnych informacji np. czasu jaki spędza nad rysunkiem, ilości powtórzeń, itd. Z innych opisów wiadomo, że do pracy potrzebuje pełnej ciszy. Jednak już ten powyższy krótki opis i spojrzenie na rezultat pokazuje jak efektywnie można korzystać ze zmysłu dotyku, aby odtworzyć to co widać.

Wskazuje również, że właśnie dobre i wspierające przekonania są bramą do szukania nowych efektywniejszych sposobów działania w sytuacjach zdałoby sie myśleć ‘niemożliwych do rozwiązania’ .

Niemożliwe nie istnieje? Patrząc na  Esref Armagan z całą pewnością można odpowiedzieć, że TAK.

Powyższy obraz pochodzi ze strony artysty - www.armagan.com - gdzie można znaleźć ich więcej oraz informacje o nim.